Plug-in hibrit arabalar uzun müddettir elektrikli araçlara geçişte orta bir tahlil olarak görülüyor. Kısa aralıklarda elektrikli sürüş imkanı sunmaları ve uzun yol için akaryakıtlı motoru devrede tutmaları bu araçları teoride cazip kılıyor.
Ancak son günlerde yaşanan iki gelişme plug-in hibritlerin pratikte önemli hudutlara sahip olduğunu bir sefer daha ortaya koydu. Bir yanda üreticilerin bu modellerden geri adım atması, öteki yanda kullanıcı alışkanlıklarının beklenen tabloyu yansıtmaması plug-in hibritlerin otomotiv dünyasındaki pozisyonunu tartışmalı hale getirdi.
Plug-in hibritlerin çıkış noktası günlük kullanımın büyük kısmını oluşturan kısa aralıklarda elektrikli sürüş sağlamak ve şarj imkanının olmadığı durumlarda içten yanmalı motorla yola devam edebilmekti.
Genellikle 40 ila 80 kilometre ortası elektrikli menzil sunan bu araçlar tertipli şarj edildiklerinde yakıt tüketimini önemli biçimde düşürebiliyor. Araba üreticileri bu sistemi sırf verimlilik için değil, performans tarafında da kullandı.
Elektrik motorlarının anlık torku yüksek güçlü içten yanmalı motorları destekleyen bir öge haline geldi ve kimi lüks ve performans modellerinde plug-in hibrit mimari tercih edildi.
Ancak asıl sorun bu araçların büyük kısmının beklenildiği üzere kullanılmaması. General Motors CEO’su Mary Barra yaptığı açıklamada plug-in hibrit sahiplerinin kıymetli bir kısmının araçlarını fişe takmadığını net biçimde lisana getirdi.
Büyük batarya taşıyan fakat onu aktif formda kullanmayan bir araç klasik hibritten daha ağır ve daha verimsiz hale geliyor. Barra’nın bu tespiti bölümde uzun müddettir konuşulan lakin açıkça söz edilmeyen bir gerçeği doğruladı.
Bağımsız araştırmalar da tabloyu destekliyor. Gerçek kullanım dataları plug-in hibritlerin kağıt üzerindeki elektrikli menzilinin günlük hayatta tam olarak kullanılmadığını gösteriyor.
Elektrikle kat edilen uzaklığın resmi dataların yüzde 25 ila 65 altında kaldığı, buna bağlı olarak yakıt tüketiminin ve emisyonların da beklenenden bariz biçimde yüksek olduğu ortaya konmuş durumda. Avrupa pazarına ait daha aktüel çalışmalar ise gerçek emisyonlarla resmi bedeller ortasındaki farkın son yıllarda daha da açıldığını gösteriyor.
Bu tablo üreticilerin eser planlarını da etkilemeye başladı. Stellantis geçtiğimiz hafta üç değerli plug-in hibrit modelini 2026 model yılı prestijiyle üretimden kaldıracağını doğruladı.
Chrysler Pacifica Hybrid, Jeep Grand Cherokee 4xe ve Jeep Wrangler 4xe markanın yeni planlamasında yer almıyor. Şirket bu kararın müşteri talebindeki değişimle kontaklı olduğunu ve daha rekabetçi hibrit ve menzil uzatıcı tahlillere odaklanılacağını belirtti.
Bu modeller bilhassa ABD pazarında muhakkak bir satış başarısı yakalamış olsa da plug-in hibritlerin toplam pazar içindeki hissesi sonlu kaldı. Buna rağmen dal genelinde plug-in hibritlerden büsbütün vazgeçilmiş değil.
Toyota 2026 model yılıyla RAV4 plug-in hibritin elektrikli menzilini artırırken Porsche ve Volvo üzere markalar bu teknolojiyi elektrikli araç satışlarındaki dalgalanmalara karşı bir istikrar ögesi olarak görüyor. Ayrıyeten içten yanmalı motorun sırf jeneratör olarak misyon yaptığı Nissan Qashqai üzere menzil uzatıcı elektrikli araç konsepti de tekrar gündeme gelmiş durumda.
Ortaya çıkan tablo plug-in hibritlerin teknik olarak mümkün olanla gerçek kullanım ortasındaki farktan önemli biçimde etkilendiğini gösteriyor. Şarj edilmediklerinde avantajlarını süratle kaybeden bu araçlar ne tam elektrikli bir tecrübe sunabiliyor ne de klasik hibritlerin verimlilik istikrarını koruyabiliyor.
