Tesla Full Self-Driving, Avrupa Birliği genelinde yapılması beklenen 6 Ekim oylamasının taslak gündeme bile girmemesiyle en az birkaç ay ertelendi. Blok çapında karar için en erken tarih artık aralık ayı.
Teknik Motorlu Araçlar Komitesi’nin 119. toplantı gündeminde Hollanda’nın 39. madde talebi için yalnızca 25 dakikalık “görüşmelere devam” maddesi var; oylama yok. Sıradaki oturum aralıkta. Tesla Europe, Hollanda araç otoritesi RDW’nin 10 Nisan’da verdiği ilk Avrupa tip onayının ardından 6 Ekim’i olası blok oylaması olarak gösteriyordu. Komite aynı talebi iki kez görüştü, iki kez oylamadı. Elon Musk’ın gecikmeye yanıtı tek kelime oldu: “Sigh.”
Tesla Full Self-Driving hangi ülkelerde yasal?
Sistem şu an yedi ülkede kendi yollarında kullanılabiliyor: Hollanda, Litvanya, Estonya, Danimarka, Belçika, Slovenya ve Çekya. Bu ülkeler toplam 53 milyon kişiyi, yani AB nüfusunun yaklaşık %12’sini temsil ediyor. Sonuç pratikte yamalı bir tablo: yazılım Prag ve Amsterdam’da açık, Paris ve Berlin’de inceleme altında. FSD Supervised etiketi, sistemin sürücü gözetiminde çalıştığını ve müdahale beklendiğini gösteriyor; direksiyon başındaki sorumluluk değişmiyor.
Türkiye’de sistem abonelikle sunuluyor; Tesla, Türkiye’de FSD aboneliğinin fiyatını mayıs ayında açıklamıştı. Avrupa’daki yasal çerçeve ise ülkeden ülkeye değişiyor; sürücüsüz araçlarda mevzuat boşlukları Waymo’nun pazara girişinde de gündeme gelmişti.
AB genelinde onay için hangi eşik gerekiyor?
Blok çapında izin nitelikli çoğunluk istiyor: 27 üye ülkeden en az 15’i ve toplam nüfusun %65’i, yani yaklaşık 292 milyon kişi. Belirleyici pazarlar Almanya, Fransa, İtalya ve İspanya. Fransa mevcut sistemi reddetti; itirazların çoğu hız limiti uyumunda düğümleniyor. Yani Tesla Full Self-Driving için teknik dosya hazır olsa da siyasi takvim belirleyici.
Tesla’nın güvenlik verileri ne gösteriyor?
Tesla Europe’un 1 Eylül’de paylaştığı verilere göre FSD Supervised’ı 70.000’den fazla müşteri kullanıyor ve sistem günde 1 milyon kilometreden fazla yol kat ediyor. Şirket, 100 milyon kilometrelik AB verisinde kazaya karışma olasılığının manuel sürüşe göre 4,1 kat daha düşük olduğunu bildiriyor. Yıl ortasında beş ülkeden toplanan 65 milyon kilometrelik veride bu oran 5,2 kat olarak açıklanmıştı. Rakamlar şirket verisi; bağımsız denetimden geçmiş değil.
Halk sağlığı tarafındaki tablo tartışmasız: Avrupa ülkelerinde 2025’te yaklaşık 19.400 kişi trafik kazalarında hayatını kaybetti, yani günde yaklaşık 53 kişi. Tesla Full Self-Driving sürücüsüz otonomi değil; yasal sorumluluk sürücüde kalıyor. Sistemin oynadığı rol, kaza verilerini düşürmek üzerinden savunuluyor.
Sistem yedi ülkede günlük kullanımda olduğu için gecikme mevcut sürücüleri etkilemiyor; etkisi, sıradaki pazarların açılma tarihinde görünecek. Teslarati’nin aktardığı komite takvimine göre blok genelinde tek bir karar dosyası yok ve onay hâlâ ülke ülke tanınıyor; Tesla’nın bu boşluğu kapatmak için önündeki tek tarih aralık oturumu.
Aralık ayındaki oturum, Tesla Full Self-Driving için Avrupa’nın tamamına açılan kapı olabilir. Komite oylamaya gidene kadar yedi ülkedeki kullanıcılar yazılımı kullanmaya devam edecek; sekizinci ülkenin onayı ise Washington’da değil, Brüksel’deki takvimde bekliyor.
